Κυριακή, 5 Ιουνίου 2016

Κάποιες σκέψεις για την Αλίκη Βουγιουκλάκη

Από το βιβλίο "Μόνο για χρήστες" του Σταμάτη Κραουνάκη:
(Ο Κραουνάκης είχε γράψει τη μουσική για την παράσταση "Γλυκό πουλί της νιότης" όπου πρωταγωνιστούσε η Βουγιουκλάκη).

"Η Αλίκη στο μεταξύ έχει φορέσει ένα κομπινεζόν και είναι άβαφη. "Α, ήρθες; Έφερες μουσική; Για βάλε τον πρώτο μονόλογο". Και μπαίνει η μουσική που μοιάζει με ήχο από σπασμένα γυαλιά, κάτι πολύ αφαιρετικό, ίχνη μελωδίας. Η Αλίκη έχει πιάσει μια γωνιά και αρχίζει να μιλάει. Δεν το έχω ξαναδεί αυτό το πράγμα στη ζωή μου, δεν εννοώ μόνο από την ίδια, εννοώ από οποιονδήποτε ηθοποιό. Ήταν τέλεια, θεά, Βάσω Μανωλίδου. Ημιτόνια, αισθήματα, άκουγε, δεν έχανε τίποτε. Έπιανε και τον τελευταίο ήχο που έφτανε στα αυτιά της. (..) Τελειώνει, χειροκροτάμε, έχω συγκινηθεί, κλαίω. "Αλίκη μου" της λέω "μη βαφτείς, μείνε με το νυχτικό που φοράς, παιξ'το όπως το έπαιξες, σε παρακαλώ. Μικρύνετε την αίθουσα, βάλτε κουρτίνες." Απάντηση: "Α πα πα χρυσό μου, τι είναι αυτά που λες;"
Το ίδιο αυτό πρόσωπο με τον κόσμο και την παράσταση ήταν αναψυκτήριο βήτα κατηγορίας. Είχε σηκωθεί η μουσική, είχαν σηκωθεί οι εντάσεις, είχανε μπει τα μακιγιάζ, είχε γίνει ηρωικό, είχε γίνει πένθιμο. Εκείνο το πρωί κατάλαβα ότι αυτή η γυναίκα είχε συνειδητά εκποιήσει το μέγεθός της στα μέτρα της χώρας που ζούσε. (..) Οι άνθρωποι αυτής της τάξης όπως η Αλίκη είχαν κατανοήσει το τοπίο και είχαν αποφασίσει να επιβιώνουν μέσα σ' αυτό, μέσα σ' αυτή τη συνθήκη."

Από μικρή ως κουλτουριάρα που ήμουν δήλωνα αφοριστικά ότι "δε μου αρέσει καθόλου η Βουγιουκλάκη γιατί δεν ήξερε να παίζει, είχε μια μανιέρα κι αυτό ήταν όλο", άσε που το πρότυπο "γατούλας/γυναίκας σκληρής εξωτερικά, αλλά βασικά κλαψιάρας", δεν μου πήγαινε καθόλου ιδιοσυγκρασιακά. Καθώς μεγάλωνα αμβλύνθηκε κάπως αυτή η παιδική απολυτότητα, αλλά ποτέ δεν με εγκατέλειψε η ιδέα ότι η εθνική μας σταρ, ακόμα κι αν ξεκίνησε με σπουδαίους βαθμούς και προοπτικές από τη σχολή του Εθνικού Θεάτρου, στην πορεία έχασε το όποιο ταλέντο της κι έγινε ένα με τους ρόλους της. Το παραπάνω κείμενο ανατρέπει αυτή την ιδέα, μια και η παράσταση έγινε προς το τέλος της ζωής της. Στην πορεία θυμήθηκα και μια ρήση του Σακελλάριου: "Η Αλίκη είναι μια έξυπνη που κάνει την κουτή, ενώ η Τζένη μια κουτή που κάνει την έξυπνη". Φυσικά είχα δυσαρεστηθεί όταν το πρωτοδιάβασα, καθώς λάτρευα και λατρεύω την Καρέζη (και όχι, δε θα πέσω στο τρυπάκι της σύγκρισης, υπάρχουν τόνοι σχετικών άρθρων).
Απ' ό,τι φαίνεται λοιπόν η Βουγιουκλάκη δεν ήταν απλώς μια έξυπνη ατάλαντη, αλλά μια ταλαντούχα που έκανε μια συγκεκριμένη επιλογή. Διάλεξε τη λαοφιλία (όχι τόσο το χρήμα πιστεύω) έναντι του ταλέντου της. Δεν έχει νόημα να κρίνει κανείς αυτήν την επιλογή, ούτε και είναι σε θέση να το κάνει, δεδομένων των άπειρων εσωτερικών και εξωτερικών παραγόντων που διαμορφώνουν την πορεία κάθε ανθρώπου. Είναι απλώς άλλη μια απόδειξη ότι ο μανιχαϊσμός δεν έχει θέση στα γήινα πράγματα.

Δεν υπάρχουν σχόλια: